Cá nướng – Món ngon không thể thiếu trong ngày Tết của người Thái

5 tháng trước

Lên miền Tây xứ Nghệ, nếu được ghé thăm nhà của người dân tộc Thái và thưởng thức món cá nướng, du khách sẽ khó lòng quên hương vị độc đáo này. Cá nướng là một trong những món ăn đặc sắc được chế biến từ cá kết hợp với các loại gia vị tạo nên nét đặc trưng của người dân tộc Thái. Đây là món ăn độc đáo được dùng để thiết đãi khách quý trong dịp lễ, tết.

Nói đến ẩm thực của dân tộc Thái, không thể không nhắc đến những món ăn được chế biến từ cá. Cá dường như đã trở thành một loại thực phẩm không thể thiếu trong đời sống hằng ngày của đồng bào. Trên gác bếp của mỗi gia đình người Thái đều treo vài xâu cá khô để dự trữ và hầu như nhà nào cũng có 1- 2 ao cá.

Có lẽ, do tập quán sinh sống ở vùng thấp, cuộc sống gắn liền với ruộng nước, sông suối nên đã hình thành phong cách ẩm thực này. Chính vì vậy dù ẩm thực Thái khá đa dạng, nhiều màu sắc nhưng vẫn đậm nét vùng sông nước. Từ con cá, con tôm đến cây rau bợ, rong, rêu ngoài suối cũng đều được các phụ nữ Thái chế biến thành những món ăn lạ, hấp dẫn.

Món cá nướng (Pa Pỉnh Tộp, nghĩa là cá gập nướng) thường có cách làm cầu kỳ ngay từ khâu chọn nguyên liệu. Món cá nướng này sử dụng nguyên liệu là cá mát, cá chép hay trôi, trắm và một số loại cá suối khác. Những con cá tươi, qua bàn tay của những người phụ nữ Thái, trở thành món cá nướng thơm lừng hấp dẫn.

Pa Pỉnh Tộp được xem là món ăn độc đáo nhất của người Thái với đặc trưng cá xẻ đôi, nhồi các các gia vị vào giữa rồi gập cá lại, cho lên nướng. Phần quan trọng nhất là tạo mùi thơm và hương vị cho cá là làm nhân, được làm từ nhiều loại gia vị: sả, ớt, rau thơm, mùi tàu… Tất cả được rửa sạch, băm nhỏ trộn với nhau, nêm mắm, muối, mỳ chính theo ước lượng vừa ăn. Cho thêm hạt mắc khén (loại gia vị đặc biệt của người Thái), đây chính là gia vị chính tạo nên mùi thơm đặc trưng của món cá nướng.

Sau đó, nhồi nhân vào bụng cá, dàn mỏng đều cho ngấm vào thịt cá. Gập con cá lại, sau đó, dùng một chiếc kẹp làm bằng tre, kẹp vào giữa thân cá rồi nướng trên than hồng, quạt đều tay cho cá chín vàng giòn.

Cá nướng đạt yêu cầu phải đảm bảo bên ngoài không bị cháy, có màu vàng cam bắt mắt, thịt cá chín đều, nhân có mùi thơm. Khi ăn, cá được bày nguyên trên đĩa mà không gỡ phần đã gập. Người ăn sẽ từ từ thưởng thức món cá nướng từ phần thịt giòn ngọt bên ngoài đến phần nhân bên trong có hương thơm đậm đà và hương vị thì đặc biệt đến khó tả.

Món này thường được ăn cùng với cơm nếp. Nhón một miếng xôi rồi thưởng thức với chút thịt và nhân cá pỉnh tộp sẽ thấy đây là một sự kết hợp hoàn hảo đến bất ngờ khi hương vị của hai thứ này trộn lẫn. Đây cũng là một món không thể thiếu trong ngày Tết của người Thái.

Cá nướng ngày Tết trước kia thường là cá mát. Người ta đem về mổ một đường dọc bụng hoặc lưng rồi đem nướng. Đó là cách nướng cá để cúng tổ tiên. Nếu chỉ để dùng phục vụ bữa ăn đơn thuần thì có thể nướng theo ý thích của mình.

Tục cúng cá ngày Tết không chỉ có ở huyện Quế Phong. Nó cũng xuất hiện trong mâm cúng và bữa ăn ngày đầu năm mới của người Thái các địa vực Tương Dương, Quỳ Châu, Con Cuông, Quỳ Hợp… Sự tương đồng này không phải là ngẫu nhiên. Thói quen ẩm thực này đã theo những luồng di cư của người Thái từ nhiều thế kỷ trước và được các cộng đồng gìn giữ một cách tự nhiên.

Tục cúng cá trong bữa cơm ngày Tết của người Thái xứ Nghệ được nhiều người giải thích đó là cộng đồng thiểu số này có thói quen sinh sống gần sông nước. So với các cộng đồng thiểu số khác ở Nghệ An, người Thái vốn giỏi nghề chài lưới và cách đánh cá của họ cũng phong phú với những ngư cụ độc đáo, mặc dù khá thô sơ.

Thưởng thức món cá nướng sẽ nhận ra ngay cái hương vị đặc trưng của ẩm thực Thái là vị tê tê, hương thơm nồng của hạt mắc khén. Mùi vị đó hoà lẫn cùng vị ngọt của thịt cá, cay của ớt, mùi thơm của sả, rau mùi… Tất cả tạo nên một hương vị thật độc đáo, ăn một lần cũng khó quên.

V.H

Ý kiến bạn đọc

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu * aria-required='true'

Cùng chuyên mục